جدول خواب نوزاد از تولد تا ۹ سالگی

جدول خواب نوزاد نشان می‌دهد که نوزادان در سه ماهه‌ی ابتدایی زندگی خود به صورت میانگین به ۱۴ الی ۱۷ ساعت خواب با کیفیت احتیاج دارند؛ این مقدار برای ۶ تا ۱۸ ماهگی حدود ۱۱ الی ۱۴ ساعت و برای ۳ تا ۹ سالگی، ۱۰ الی ۱۲ ساعت است.
عواملی مثل سیر بودنِ کامل، دمای مناسب اتاق و آرام بودن محیط می‌تواند میانگین خواب نوزاد را افزایش دهد؛ در مقابل مواردی مانند کولیک، گرسنگی نوزاد، سرما و سرصدای محیط باعث کاهش میانگین خواب نوزاد می‌شوند.

جدول خواب نوزادان بر اساس سن

جدول خواب نوزاد تدوین شده توسط مجموعه فرشتگان یکی از کامل‌ترین جداول ارائه شده برای راهنمایی والدینی است که دغدغه‌ی مدیریت خواب کودکان خود در ماه‌های ابتدایی تولد تا 9 سالگی را دارند.

سن نوزاد	خواب شبانه	دفعات بیدار شدن در شب	خواب روزانه	تعداد چرت روزانه	مجموع خواب در 24 ساعت
1 ماه	8 الی 9 ساعت	3 الی 5 بار	7 الی 9 ساعت	3 الی 5 چرت	14 الی 17 ساعت
2 ماه	8 الی 9 ساعت	2 الی 4 بار	5 الی 7 ساعت	3 الی 4 چرت	14 الی 17 ساعت
3 ماه	9 الی 11 ساعت	2 الی 3 بار	4 الی 5 ساعت	3 الی 4 چرت	14 الی 16 ساعت
6 ماه	10 الی 12 ساعت	1 الی 2 بار	2 الی 4 ساعت	2 الی 3 چرت	12 الی 15 ساعت
9 ماه	10 الی 12 ساعت	1 الی 2 بار	2 الی 3 ساعت	2 چرت	12 الی 14 ساعت
12 ماه	10 الی 12 ساعت	0 الی 1 بار	1 الی 3 ساعت	1 الی 2 چرت	11 الی 14 ساعت
18 ماه	10 الی 12 ساعت	0 الی 1 بار	1 الی 2 ساعت	0 الی 1 چرت	11 الی 14 ساعت
3 سال	10 الی 11 ساعت	0	1 الی 2 ساعت	0 الی 1 چرت	10 الی 13 ساعت
4 تا 5 سال	10 الی 13 ساعت	0	معمولا بدون چرت روزانه	0 الی 1 چرت	10 الی 13 ساعت
6 تا 9 سال	9 الی 12 ساعت	0	معمولا بدون چرت روزانه	0 الی 1 چرت	9 الی 12 ساعت

فواید خواب کافی در نوزادان چیست؟

خواب کافی نقش بسیار مهمی در رشد و سلامت جسمی و روانی نوزاد دارد؛ نوزادان بیش از دو سوم کل روز را می‌خوابند.
خواب نوزاد نه صرفا برای استراحت، بلکه تکمیل کننده‌ی فرآیندهای رشد و ایمنی بدن آنهاست. نوزاد تازه متولد شده حدو 14 الی 17 ساعت در طول شبانه روز می‌خوابد؛ در بعضی از نوزادان 11 ساعت و در برخی 19 ساعت نیز مشاهده شده است.
اگر نوزاد شما برای شیر خوردن به سختی بیدار می‌شود یا در ساعات بیداری به شکلی غیر معمول بی‌حال و کم‌انرژی است، بهتر است با یک پزشک متخصص در این باره مشورت کنید.
برای محاسبه میزان خواب نوزاد خود می‌توانید به جدول خواب کودک مراجعه کنید.

فواید خواب کافی در نوزادان:

• تکامل رشد جسمی و ترشح درست و به اندازه هورمون‌ها
• تکامل و تقویت سیستم ایمنی
• بهبود رشد عصبی و خلق خو

تنظیم خواب نوزاد

تنظیم خواب نوزاد به معنی ایجاد یک برنامه منظم خواب و بیداری است که به نوزاد کمک کند ریتم شبانه‌روزی‌اش تثبیت شود و خواب باکیفیت‌تری داشته باشد.

خواب نوزاد از چند ماهگی تنظیم می‌شود؟

خوابیدن نوزاد در بدو تولد از الگوی منظمی پیروی نمی‌کند زیرا هنوز ریتم شب و روز در مغز او شکل نگرفته و تفاوت بین این دو را درک نمی‌کند. بین 4 تا 8 ماهگی، چرخه‌ی خواب نوزاد مرتب تر شده و مغز ترشح هورمون خواب (ملاتونین) را در شب و در تاریکی انجام می‌دهد.

تنظیم خواب باعث طولانی تر شدن خواب شبانه و کاهش دفعات بیدار شدن در طول شب می‌شود؛ در نتیجه الگوی خواب نوزاد را مرتب می‌کند. البته این تنظیم شدن به معنی خواب بی‌وقفه‌ی نوزاد در طول شب نیست، اما می‌توانید اطمینان داشته باشید بدن کودک وارد یک الگوی خواب شب محور شده است.

چطور الگوی خواب نوزاد خود را تنظیم کنیم؟

• هر شب قبل از خواب از خشک بودن پوشک و سیر بودن نوزاد اطمینان حاصل کنید.
• سعی کنید چرت‌های روزانه نزدیک به تایم خواب شبانه نباشند.
• هرزمان که علائم خواب آلودگی مثل خمیازه یا بی‌قراری ملایم را مشاهده کردید کودک را در جای خوابش بگذارید تا مهارت خود آرام سازی او تقویت شود.
• محیط خواب کودک را آرام، تاریک و بدون اسباب بازی یا بالشت و پتوی اضافه نگه دارید.
• به بیداری های شبانه به موقع پاسخ دهید، کودکان معمولا پس از تعویض پوشک و شیردهی به راحتی دوباره به خواب می‌روند.

الگوی خواب نوزاد در سه ماه اول (تولد تا ۱۲ هفته)

شاید برایتان سوال باشد که طفل نوزاد چند ساعت میخوابد؟

همانطور که در جدول خواب نوزادان اشاره کردیم، نوزادان در 3 ماه ابتدایی تولد الگوی خواب مشخصی ندارند و خواب آن‌ها به شکل چرت‌های 2 الی 4 ساعته هست و در مجموع هم حدود 14 الی 17 ساعت می‌خوابند.

الگوی خواب نوزاد از ۴ تا ۱۲ ماهگی (یک سالگی)

مطالعه جدول خواب نوزاد تا یک سالگی متوجه می‌شوید که الگوی خواب کودک در مقایسه با سه‌ماهه‌ی ابتدایی منظم‌تر شده است. نوزاد در این بازه به‌طور میانگین بین ۱۲ تا ۱۵ ساعت در شبانه‌روز می‌خوابد؛ حدود ۱۰ تا ۱۱ ساعت آن به خواب شبانه و باقی زمان به 2 الی 3 چرت روزانه اختصاص دارد. در این سن، نوزاد با تغییرات تازه‌ای مانند دندان درآوردن، شکل‌گیری ریتم خواب و بیداری و تغییر در رژیم غذایی روبه‌رو می‌شود؛ عواملی که هر کدام می‌توانند بر الگوی خواب او تأثیر بگذارند.

شکل گیری ریتم شبانه‌روزی و کاهش تعداد چرت‌ها

• به مرور ریتم شبانه‌روزی نوزاد تقویت شده و مغز او قدرت تفکیک شب و روز را پیدا می‌کند، به همین دلیل خواب شبانه طولانی‌تر شده و تعداد چرت‌های روزانه کاهش می‌یابد.
• طولانی‌تر شدن زمان خواب شبانه باعث افزایش تایم بیداری نوزاد در طول روز می‌شود؛ این امر موجب راحت به خواب رفتن مجدد نوزاد در شب می‌شود.
•  علاوه بر این با منظم شدن چرخه‌ی خواب، کودک »خودآرام‌سازی« را فراگرفته و حتی ممکن است بدون نیاز به کمک والدین به راحتی به خواب برود.

تاثیر دندان درآوردن بر خواب نوزاد

• روند رشد دندان در نوزادان معمولا از سنین 4 تا 7 ماهگی آغاز شده و تا دوران بلوغ ادامه دارد.
• در این دوران التهاب و خارش لثه یکی از مهم‌ترین عوامل ناراحتی و علت گریه نوزاد در شب است.
• این اختلالات موقتی هستند و معمولا با عبور از دوران رویش دندان‌ها به مرور از بین می‌روند.در دوره رشد دندان‌ها با استفاده از ماساژ ملایم لثه‌ها، استفاده از دندان‌گیر و غلتک‌های مسکن لثه می‌توانید درد فرزند دلبندتان را کاهش دهید.

شروع غذای کمکی چه تاثیری بر کیفیت خواب نوزاد دارد؟

• هر تجربه و عادت جدید به دلیل ایجاد مسیرهای عصبی جدید در مغز ممکن است با کمی بی‌نظمی در برنامه‌ی خواب کودک همراه باشد؛ طعم‌های جدید نیز از این قائله مستثنی نیستند.
• تغییر برنامه غذایی یک چالش بزرگ برای دستگاه گوارش نوزاد است و تا زمانی که سیستم گوارشی کودک به این بافت‌ها و مواد غذایی جدید عادت کند ممکن است چند هفته‌ای درگیر دل‌درد، نفخ و یا تغییر در مدفوع کودک باشید.
• با عادت کردن کودک به برنامه غذایی جدید این بی‌نظمی موقتی در برنامه خواب نیز رفع خواهد شد.
• تست مواد غذایی جدید در طول روز (نه پیش از خواب)، با فاصله‌ی چندروزه بین هر ماده و در حجم کم؛ روشی مطمئن برای شناسایی و کنترل حساسیت یا مشکلات احتمالی است.

عوامل موثر در کاهش و افزایش میانگین خواب نوزادان

عوامل مختلفی ممکن است میانگین خواب نوزاد را افزایش یا کاهش دهند؛ در ادامه عوامل تاثیر گذار بر خواب نوزاد را بررسی می‌کنیم.
عوامل موثر در افزایش میانگین خواب نوزاد:

• سیر شدن کامل
• نارس بودن یا کم وزن بودن هنگام تولد
• بالا بودن دمای محیط
• نور کم و محیط ساکت

عواملی که می‌توانند علت کم خوابی نوزاد باشند:

• نیاز احساسی به مادر
• نخوردن شیر کافی و یا طولانی بودن فاصله بین دفعات شیردهی
• خیس بودن پوشک
•  نفخ
•  دندان درآوردن
•  کولیک و بیماری‌ها
• سروصدا و نور زیاد اتاق
• نامتعادل بودن دمای محیط

بهترین ساعات برای خواب شبانه نوزادان، کودکان نوپا و خردسالان

جدول زیر بهترین بازه‌های زمانی برای خواب شبانه را نشان می‌دهد؛ تایم‌هایی که با ریتم طبیعی بدن و ترشح هورمون خواب هماهنگ‌تر هستند. انتخاب ساعت مناسب خواب شبانه به تنظیم چرخه خواب، کاهش بیداری‌های شبانه و بهبود کیفیت استراحت کودک کمک می‌کند.

سن کودک	مناسب ترین تایم برای خواب شبانه
تولد تا 1 سالگی	8 شب تا 6 صبح
1 تا 3 سالگی (نوپایی)	8 شب تا 7 صبح
3 تا 5 سالگی (خردسالی)	7 الی 8 شب تا 6 الی 7 صبح
6 تا 9 سالگی (دوران مدرسه)	9 شب تا 6 صبح

بهترین پوزیشن خوابیدن نوزاد

وضعیت بدنی نوزاد هنگام خوابیدن از عوامل موثر بر کیفیت خواب اوست، با رعایت موارد زیر، احتمال بروز آسیب‌های احتمالی در هنگام خواب نوزاد را به حداقل برسانید.

بهترین حالت خواب برای نوزادان خوابیدن به پشت است، خوابیدن روی شکم یا خوابیدن به پهلو اصلا برای نوزادان توصیه نمی‌شود چون ممکن است باعث سندرم مرگ ناگانی نوزاد (SIDS) در اثر خفگی شود.

خوابیدن به پشت می‌تواند ازعارضه plagiocephaly (صاف شدن یک‌طرفه‌ی سر)، بالا آمدن اسید معده و رفلاکس جلوگیری کند.

اگر احساس می‌کنید که خوابیدن طولانی مدت به پشت می‌تواند برای کودکتان خسته کننده باشد می‌توانید پس از بیدار شدن با یک ماساژ ملایم خستگی کودک را رفع کنید.
خوابیدن روی شکم تا قبل از سفت شدن گردن اصلا پیشنهاد نمی‌شود؛ همچنین برای خوابیدن روی پهلو باید یکی از والدین برای مراقبت از کودک و کاهش احتمال خفگی حضور داشته باشند.

نوزادتان را در جای سفت بخوابانید!

خواباندن نوزاد روی سطوحی مانند تشک، بالش، پتو، پشم یا حتی مبل می‌تواند خطر خفگی را افزایش دهد چون ممکن است سر کودک در این سطوح فرو رفته و تنفس او دچار اختلال شود.

استفاده از بالش برای نوزاد

از چه سنی زیر سر نوزاد بالش بذاریم؟

• از بدو تولد تا یک سالگی استفاده از بالش برای نوزادن به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود چون ممکن از باعث مسدود شدن راه تنفسی شود؛ خوابیدن روی یک تشک صاف و سفت بدون بالش و ترجیحا پتو کافیست.
• از 1 تا 2 سالگی می‌توان با احتیاط از بالش‌های صاف و خیلی نازک استفاده کرد، توجه داشته باشید که بالش خیلی نرم یا شل نباشد.
• از 2 سالگی به بعد استفاده از بالش‌های کوچک و مناسب سر کودک مانعی ندارد.

خواب کودکان نوپا و خردسال

به طور کلی ریتم خواب نوزادان تفاوت‌های بسیار زیادی با کودکان نوپا و خردسال دارد که اصلی ترین دلیل آن، تغییر سطح انرژی در کودک است. راه رفتن کودک به عنوان یک تغییر مهم در روند رشدی او نه تنها ریتم خواب بلکه ریتم غذا خوردن و فعالیت‌های روزانه‌ی کودک را هم تا حد زیادی دستخوش تغییر خواهد کرد.

الگوی خواب کودکان نوپا (1 تا 3 سال)

• میانگین خواب کودک در این سن 11 الی 14 ساعت در طول شبانه روز است که از این مقدار حدود 10 الی 12 ساعت مربوط به خواب شب و باقی زمان هم طبق جدول میزان خواب نوزادان بین 1 تا 2 چرت در روز تقسیم می‌شود.
• در این سن نیاز کودک به والدین برای خوابیدن کم‌کم در حال کاهش یافتن است و خودآرام سازی تا حد زیادی در ذهن کودک تکامل یافته است.

بهتر است بدانید اضطراب جدایی از والدین در این سن شروع می‌شود و اگر جای خواب فرزند خود را در این سن جدا کنید باعث بی‌خوابی و گریه‌های شبانه در کودک خواهید شد. برای رفع این مشکل قصه گفتن قبل خواب می‌تواند بسیار موثر باشد.

الگوی خواب کودکان خردسال (3 تا 5 سال)

• طبق جدول ساعت خواب نوزاد، در این سن میانگین خواب کودک حدود 10 الی 13 ساعت است که از این مدت، تمام آن یا حدود 11 ساعت می‌تواند مربوط به خواب شبانه باشد؛ در این دوره چرت روزانه بین کودکان خیلی شایع نیست اما در حد یک چرت سبک روزانه ممکن است مشاهده شود.
• به علت بازی و صرف انرژی زیاد در طول روز، خواب شبانه در این سن عمیق تر شده و این امر ممکن است باعث دیدن کابوس به خصوص در نیمه دوم خواب کودک شود.
• در این سن مقاومت به خوابیدن و یا اضطراب جدایی از والدین قابل مشاهده است که با محدود کردن استفاده از موبایل و تبلت، قصه‌های شبانه و یا حمام قبل از خواب قابل کنترل است.

خواب کافی؛ کلید رشد سالم کودک و آرامش والدین

از تاثیر خواب کافی بر تکامل رشد مغزی و جسمانی کودکان به هیچ عنوان نمی‌توان چشم پوشی کرد. بخش عظیمی از فرآیندهای تکمیلی رشد کودک مانند تکامل بخش پردازش اطلاعات، بخش حافظه و قسمت مهمی از رشد جسمانی کودک هنگام خواب به تکامل می‌رسد؛ زیرا هورمون رشد، زمانی که خواب کودک در مرحله عمیق قرار دارد ترشح می‌شود.

علاوه بر سلامت ذهنی و جسمی، خواب کافی و به اندازه در کودکان بر تکامل رشد احساسی و عاطفی آنها نیز تاثیر بسزایی دارد.

به عنوان والدین، بهتر است بدانید که کنترل خواب و تغذیه کودکانتان به ویژه در شش سال ابتدایی زندگی آنان شما را از کلاس‌های گفتار درمانی، مشاورین کودک و متخصصین غدد و رشد در دوران بلوغ بی‌نیاز خواهد کرد؛ زیرا خواب کافی تکمیل کننده تمامی فرآیندهای شناختی، عصبی، عضلانی و رشد استخوان‌های کودک است.